Wat ons NU het meeste bezighoudt

We volgen op onze site medewerkers, in of vlak naast het onderwijs. Allemaal op hun eigen terrein druk doende om een en ander goed te laten verlopen. Deze serie wordt verzorgd door Jan Kater, nu gepensioneerd, voorheen coördinator leermiddelenbeleid, onderwijs en innovatie op Het Stedelijk Lyceum in Enschede. Vanaf 2014 tot aan zijn pensionering ook voorzitter van de Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad. De gesprekken vinden plaats door middel van telefonische interviews of videocontact.

 

Anne Bergsma (55) is inspecteur voor het voortgezet onderwijs. 

“Het kan haast niet anders, veel van ons werk is corona-gerelateerd,” is het logische antwoord op de hoofdvraag wat hem NU het meeste bezighoudt. Corona heeft -zacht uitgedrukt- een paar dingen stopgezet, maar niet het werk van de toezichthoudende inspectie.

“Wel zijn onze afwegingen complexer geworden. Er is een tegenstrijdigheid bijgekomen. Het is onze wettelijke taak om op te treden als we kwaliteitsrisico’s in het onderwijs zien. Tegelijkertijd moeten we in deze tijd zorgvuldig afwegen of we bij fysieke bezoeken aan scholen geen onnodig gezondheidsrisico veroorzaken.”

 

Anne Bergsma zou je de spreekbuis van het ‘veranderd inspectiekader’ kunnen noemen. Sinds 2017 heeft de inspectie een nieuwe, modernere variant van haar taak als toezichthouder ingezet. Die veranderde aanpak is gericht op ‘het gesprek met het schoolbestuur’. Daar waar zich risico’s voordoen richt de inspectie zich op de dialoog met het bestuur om tot verbetering van de kwaliteit van het onderwijs te komen.

 

Voor nu zijn alvast een paar belangrijke conclusies te trekken. 

 “Door corona gebeurt er veel meer digitaal onderwijs. Intern hebben we al in een vroeg stadium een werkgroep opgezet die toewerkt naar een oordeel over digitaal onderwijs. Ik put daar hoop uit. Er is een momentum ontstaan om in het kader van het moderner maken van ons onderwijs goed na te denken over welke onderwijsvernieuwingen zinvol zijn. Maar ook: we zijn vanaf 2017 bezig met het nieuwe inspectiekader. Corona houdt niet tegen dat we straks veel beter dan voorheen een soort landkaart van de kwaliteit van schoolbesturen hebben.”

 

In dat kader: een schoolbestuur dat in de huidige tijd een inspectiebezoek voorbereidt alsof het gesprek niet over corona hoeft te gaan?

“Natuurlijk houden we rekening met de huidige situatie. Onze standaarden -zeg maar: onderzoekspunten- die blijven hetzelfde. Maar daartegenover staat dat we tegenwoordig in het vormgeven van ons toezicht juist op zoek zijn naar de samenhang met de omstandigheden.”

 

Is de inspectie dan van ‘boeman’ tot ‘begeleider’ geworden? 

“Die kijk op ons als boeman, daar sta ik ver bij vandaan. Maar we zijn ook niet de ‘vriend’. We moeten ons werk blijven doen, waarin om een duidelijk oordeel wordt gevraagd. Zelfs ‘begeleider’ is niet de juiste beschrijving. We zijn geen schooladviesdienst.”

Snappen betrokkenen wat er bij de inspectie veranderd is? 

“We zien het tegenwoordig als onze taak om hard op de inhoud en zacht op de relatie te zijn. Of misschien nog beter beschreven: stevig toezicht te houden met behoud van verbinding.”

 

Tot slot: corona en lerarentekort, beide onoverkomelijk?

“In ieder geval allebei heel ingewikkeld om op te lossen. Je ziet bijvoorbeeld dat er door corona onderwijssituaties ontstaan waarbij docenten in quarantaine zijn, of in afwachting van een testuitslag. Dat vanuit huis op afstand lesgegeven wordt.”

Met dan toch vaak niet-bevoegde begeleiding op school?

“In dat geval hangt voor ons acceptatie af van de kwaliteit van de verantwoording. Laat men het gewoon zo? Of wordt erover nagedacht, wordt er geëvalueerd. Wordt er ontwikkeld, geleerd?”

 

Anne, bedankt.

Anne Bergsma

Anne Bergsma, Inspecteur onderwijs